INAGURATION OF ST. AUGUSTINE CATHOLIC PARISH KIGARAALE
-
by
Catholic Diocese of Fort Portal
- No Comments on INAGURATION OF ST. AUGUSTINE CATHOLIC PARISH KIGARAALE
EBYAFAAYO BYA KIGARAALE PARISH (HISTORY OF ST. AUGUSTINE CATHOLIC PARISH KIGARAALE)
Kigaraale Klezia hati erukwetwa St. Augustine Parish , ekatandika Omwaka 1953, n’etandikira hakitahuruzo Butebe Kigaraale omw’Omugenzi Libboliyo Bacwenkojo Apuuli ayali wI’twale w’ekicweka eki.
Omusomesa w’Okubanza kwegesa Kigaraale Klezia bamwetaga Antonio yarugaga mukyaro kya Kakira Mugomborra ya Nyantungo, Kyenjojo District. Obu natumwa kuruga Butiiti Parish eyali netutwara bwire obu Ow’Itwale, Omugenzi Libboliyo akaikiriza Abakristo kusabiraga Hakitahuruzo (Hamuruka) ekyali kiri haihi n’Ekaye kumara akasumi k’emyaka nkamukaaga.
Omwaka 1959 Eklezia ekagarurwa Galihuma nuho Abakristo batandika kusabira nibebemberwa Omusomesa Doviko Kasenene enzaarwa ya Nyaibanda Parish, Kyakatwire, Ise Sr. Victoria Bogeza Abooki kandi insenkuru w’abaana baitu Sr. Annatolia Kabakali na Sr. Rose Bonabana aba Kigaraale Galihuma.
Omusomesa Doviko Kasenene yakonyerwaga aba Kristo abekambi Mudiini, baine okwikiriza okugumire kandi nibagonza Ediini yaabo nubo banu: Mr. Bimugwaho Tito Apuuli, Mr. Majaara Emmanuel Apuuli, Mr. Kamihanda Sirasi hamu na Mr. Kabuleeta Sebestiano Ateenyi. Sebestiano Kabuleeta akafoka musomesa w’Eklzia ya Kyanyomerane kumara obwire bwingi, naheereza nk’Omusomesa baitu hati akahumura obuheereza habw’obuceke bw’omubiri.
Omulimo gw’Obusomesa gukatwarwa omutabani Zaverio Mwesige nahati nuwe Musomesa w’Eklezia egi. Eklezia, Galihuma etamaleyo bwire bwingi bagigarra Misindo Kigaraale hakitahuruzo.
Omwaka 1960, Omusomesa Doviko obu bamuhindwire bamutwara Ruhoko Klezia, hati enyakuli Butiiti Parish, Abakristo bakacwamu kugarra Eklezia Misiindo Kigaraale Hamuruka nambere hati hali Irwarro lya Government Kigaraale Health Centre III
Aho Eklezia ekamaraho obwire bwingiho kandi akasumi ako Omusomesa akaba ali omugenzi Tito Bimugwaho enzaarwa ya Bujumwa Ruhuuna. Nakwataniza na Andereya Mulimira Tinkamanyire Adyeeri enzaarwa ya Kyanyomerane hati nambere hali emu ha Klezia ya Kigaraale erukwebemberwa omusomesa Zaverio Mwesige.
Abo bombi obu bahumwire obuhereza omw’Eklezia nkabasomesa bakaikara bali ba Kristo abarungi kandi nibekamba omw’ Eklezia. Omugenzi Tito Bimugwaho Obwomezibwe bwona akaikara ali mu Kristo murungi kandi yagonzaga muno kuzina. Akaikara ali Choir master mu Klezia ya Kigaraale kumara akasumi kaingi.
Habwokugonza muno Eklezia akacwamu yaha aba Kristo Itaka bayombekaho Eklezia hati erukwetwa Ey’Omuhikiriire Tito enyakuli Bujumwa Ruhuuna. Ensi obu yagenzire n’ekura habaho obwetaagi bw’Eklezia kwetongora kutunga itaka lyayo bweremera. Nubwo Omukristo ayayetwaga Augustine Irumba yahaireyo Itaka kuruga ha Itakalye bombekeho Eklezia. Itaka eri niringana Acres 42.6 obu hati nambere Parish ikaliire.
1968 Eklezia ekaruga Misindo Kigaraale Hakitahuruzo yagarurwa hanu Kigaraale nambere eri hati. Bakatandika nibasomera ha muti gw’omuyembe obu nibebemberwa Omugenzi Omusomesa Augustine Katuura enzarwa ya Ruhuuna, nakyaruga kutendekwa Obusomesa Mugalike natumwa kuruga Butiiti Parish eyali netutwara
Aba Kristo mpora mpora nibakwataniza n’abebembezi baabo batandika kwombeka Eklezia ey’obunyansi nukwo baleke kusomera hamuti gw’omuyembe mbere basomeraga obundi n’obundi nibabingwaho enjura niboosa batasabire. Ensi ekagenda nekura neyeyongera kusemera bayombeka Eklezia ey’obuhangaazi.
Omugenzi Augustine Katuura yakonyerwahoga Andereya Tinkamanyire hamu n’abagenzibe Adolf Kamuhanda n’Antonio Kamanyire. Nibakwataniza hamu n’Ekitebe ky’Emmanzi za Bikira Maria kukonyera kusoma amasomo, kuzina, kusemeza ha Klezia obundi Sr. Annatolia na Sr. Rose bakyaali baisiki bayebemberaga n‘Omukoro gwa Sande habw’obwekambi bwabo.
1998 Kigaraale Klezia neyebemberwa abagenzi Augustine Katuura, na Tito Bimugwaho ali Chairperson w’Eklezia bakahayo okusaba kwabo hali Omurolerezi Omugenzi Bishop Paul Kalanda Akiiki nibasaba Kigaraale Kihanda kwikirizibwa kufooka Parish. Okunihizibwa kwabaho baitu kitahikirre nkoku kyayegomberwe. Abakristo tutahwe masiko twaikara twine kunihira ngu ekirooto kyaitu kiro kimu kirihikirra.
Twagaruka twasaba Omurolerezi Bishop Robert Muhihirwa Akiiki ekyetaago nikyo kimu kwikirizibwa kufooka Parish, Akiiki Bishop ebbaroha y’okutwikiriza tukagiheebwa, n’engenderwaho y’ebi tusemerire kukora nukwo twikirizibwe kuhika ha Idaara ly’okutunga Parish, twabisoma, twabyetegereza twatandikiraho kuta munkora ebitwasabirwe kimu kimu.
Twatandikira hakwombeka Enju y’abakuru ey’omulembe, n’ebikugenderaho, nitukonyerwa aba Bwana mukuru ababaireho bwire obu, Rev Fr. Mutangirizi Moses Atwooki hamu na Fr. Busobozi Venancio Atwooki ow’akozire kikooto kurora twahika ha Idaara linu. Atwooki webale muno.
Omurolerezi Akiiki hanyuma y’okwehanuzaho Abasaserdoti abamukonyeraho nibebemberwa Pastoral Co-coordinator Fr. Gerald Akugizibwe akasiima yatuha eki twasabire kwiha mwaka gwa 1998. Yatukuza natwiha haidaara ly’Eklezia y’ekihanda yatuhikya harulengo rwa Parish. Ebiro 01/08/2026 Omuliisa akamanyisa abakristu itwena abaali bali Mu Cathedral Virika hakiro ky’okujweka Abasaserdooti nkoku Kigaraale agabireyo Omukuru Rev. Fr. Onesmus Ajuna Araali. Itwe nk’abakristo ba Kigaraale tukasemererwa, twakyanganuka, twagumya ngu twatunga ibara erihyaka. St. Augustine Parish yazaarwa mubutongole.
Eklezia Kigaraale Ekazaara amaklezia maingi muno, hati ezimu hamaklezia niyoNyaibanda Catholic Parish. Kigaraale kihanda kikasigazaho amaklezia ikumi nigo kakukora Parish enu; Nugo ganu: St. Augustine Kigaraale, St. Adolf Kibira, St. Paul’s Rwempike, St. Theresa Kyanyomerane, St. Paul’s Katunguru, St. Titus Bujumwa, St. Mary’s Mirambi, St. Peter’s Harukinga,St. Mary’s Kyeya na St. Mary’s Kyente.
Nitusiima Mukama Ruhanga ayatandikire omulimo murungi ogw’okukuza obukristo bwaitu natandikaho Eklezia 1953. Nitusiima Parish eya Butiiti n’eya Katoosa ezatuzaire. Abasomesa, abebembezi, n’abantu ba Mukama boona abatukonyiire kuhika haidaara linu erya Parish. Mukama Ruhanga abahe omugisa kandi abahuumwire abahe ekihuumuro ekitahwaho.
Byasorozebwa kandi Byahandiikwa banu;
- Sr. Rose Bonabaana.
- Mr&Mrs. Kamihanda Sirasi
- Mr&Mrs. Komukiju Alezander
- Baguma Stella
- Leonard Majara
- Antonio Tibihikirra
- Leonia Kabalaya
- Omusomesa Sebastian Kabuleeta